پروتز متحرک دندان راهکاری کاربردی برای افرادی است که چند دندان خود را از دست داده‌اند و به دنبال جایگزینی هستند که هم ظاهر طبیعی‌تری به لبخند بدهد و هم عملکرد دندان‌ها را تا حدی بازگرداند. برخلاف تصور رایج، پروتز متحرک فقط به دندان مصنوعی محدود نمی‌شود و انواع مختلفی دارد که هرکدام برای شرایط خاصی از دندان‌ها، لثه و استخوان فک طراحی شده‌اند.
اگر قصد دریافت پروتز متحرک دندان در تهرانسر را دارید، انتخاب مرکز درمانی و دندانپزشک متخصص می‌تواند تاثیر زیادی بر نتیجه نهایی داشته باشد. در ادامه، انواع پروتز دندان متحرک، مزایا و محدودیت‌های هرکدام، مراحل ساخت، هزینه و نکات مهم مراقبتی را بررسی می‌کنیم.
پروتز متحرک دندان چیست؟
پروتز متحرک دندان نوعی جایگزین مصنوعی برای دندان‌های از دست‌رفته است که برخلاف پروتزهای ثابت، می‌توان آن را از دهان خارج کرد. واژه متحرک در اینجا به معنای لق بودن یا جابه‌جا شدن پروتز هنگام صحبت کردن و غذا خوردن نیست؛ بلکه به امکان خارج کردن پروتز از دهان توسط خود فرد اشاره دارد. پروتز متحرکی که به‌درستی طراحی و ساخته شده باشد، هنگام استفاده باید تا حد قابل قبولی روی بافت‌های دهان یا دندان‌های باقی‌مانده ثابت بماند و عملکرد مناسبی داشته باشد.
این پروتزها بسته به تعداد دندان‌های از دست‌رفته و وضعیت فک، در شکل‌های مختلفی ساخته می‌شوند. برای مثال، زمانی که تمام دندان‌های یک فک وجود نداشته باشند، از پروتز کامل استفاده میشود. در حالی که برای جایگزینی چند دندان از دست‌رفته در کنار دندان‌های طبیعی، گزینه‌هایی مانند پروتز پارسیل کاربرد دارند.
جهت رزرو نوبت معاینه، فرم زیر را تکمیل نمایید.
پروتز متحرک دندان برای چه کسانی مناسب است؟
پروتز متحرک می‌تواند برای طیف مختلفی از افرادی که دندان‌های خود را از دست داده‌اند قابل استفاده باشد. مهمترین گروه‌هایی که ممکن است کاندید مناسبی باشند عبارت‌اند از:
- افرادی که چند دندان خود را از دست داده‌اند: اگر در دهان فاصله‌هایی ایجاد شده و امکان یا تمایل به استفاده از روش‌های ثابت وجود نداشته باشد، پروتز متحرک می‌تواند برای پر کردن این فضاها مورد استفاده قرار گیرد.
- افرادی که تمام دندان‌های یک فک را از دست داده‌اند: برای این افراد، پروتز کامل یا دست دندان یکی از گزینه‌های قابل بررسی است و می‌تواند به بازگرداندن بخشی از عملکرد دهان و ظاهر صورت کمک کند.
- افرادی که شرایط لازم برای درمان ایمپلنت را ندارند: در برخی افراد به دلیل وضعیت استخوان فک، شرایط دهان یا محدودیت‌های مربوط به درمان، ایمپلنت انتخاب مناسبی نیست یا انجام آن نیازمند اقدامات تکمیلی است. در این موارد، پروتز متحرک می‌تواند به عنوان یک گزینه جایگزین بررسی شود.
- افرادی که به دنبال جایگزینی اقتصادی‌تر برای تعداد زیادی از دندان‌ها هستند: در مواردی که جایگزینی چندین دندان مطرح است، پروتز متحرک معمولا از نظر هزینه اولیه نسبت به برخی روش‌های پیشرفته‌تر مانند بازسازی کامل با ایمپلنت، گزینه کم‌هزینه‌تری محسوب میشود.
- افرادی که به دلیل شرایط سنی یا جسمی به دنبال درمان ساده‌تری هستند: در بعضی بیماران، سادگی فرآیند درمان و امکان خارج کردن پروتز می‌تواند یک مزیت مهم باشد؛ البته تصمیم نهایی باید بعد از بررسی وضعیت فرد گرفته شود.
پروتز دندان متحرک برای چه کسانی مناسب نیست؟
متحرک بودن پروتز به این معنا نیست که این روش برای همه افراد انتخاب مناسبی است. گاهی شرایط دهان یا انتظارات فرد باعث میشود روش دیگری نتیجه مطلوب‌تری داشته باشد. از جمله:
- افرادی که انتظار عملکردی کاملا مشابه دندان طبیعی دارند: اغلب پروتزهای متحرک نمی‌توانند از نظر ثبات و قدرت جویدن کاملا با دندان طبیعی یا برخی درمان‌های ثابت برابری کند. بنابراین اگر اولویت اصلی فرد، نزدیک‌ترین عملکرد ممکن به دندان طبیعی باشد، باید گزینه‌های دیگر نیز بررسی شوند.
- افرادی که به دنبال یک جایگزین کاملا ثابت هستند: اگر فرد نمی‌خواهد برای تمیز کردن یا هنگام خواب پروتز را از دهان خارج کند، درمان‌های ثابت می‌توانند انتخاب مناسب‌تری باشند.
- افرادی که بافت‌های دهان یا دندان‌های باقی‌مانده شرایط مناسبی برای نگهداری پروتز ندارند: التهاب شدید لثه، وضعیت نامناسب دندان‌های پایه یا برخی مشکلات دهانی می‌تواند ابتدا به درمان نیاز داشته باشد و استفاده مستقیم از پروتز را با مشکل مواجه کند.
- افرادی که رفلکس تهوع بسیار شدیدی دارند: بعضی انواع پروتز، به خصوص در شرایط خاص فک بالا، ممکن است برای افرادی که حساسیت شدیدی به حضور جسم خارجی در دهان دارند، آزاردهنده باشند.
- افرادی که توانایی رعایت بهداشت و مراقبت از پروتز را ندارند: پروتز متحرک برای حفظ شرایط مناسب دهان به نظافت منظم و مراقبت صحیح نیاز دارد. بی‌توجهی به این موضوع می‌تواند باعث تجمع پلاک، بوی نامطبوع و مشکلات لثه‌ای شود.
پروتز متحرک دندان در تهرانسر
انتخاب پروتز دندان مناسب فقط به انتخاب یک مدل از میان چند نوع پروتز محدود نمی‌شود؛ طراحی آن باید با شرایط فک، لثه، دندان‌های باقی‌مانده و حتی نحوه قرار گرفتن دندان‌ها در دهان هماهنگ باشد. به همین دلیل، کیفیت ارزیابی اولیه و دقت در ساخت پروتز می‌تواند نقش مهمی در راحتی استفاده از آن داشته باشد.
یکی از نقاط مورد توجه، فراهم بودن مجموعه‌ای از خدمات تخصصی دندانپزشکی در یک مرکز است؛ بنابراین مراجعه‌کننده برای ارزیابی بخش‌های مختلف درمان، در صورت نیاز می‌تواند از تخصص‌های مرتبط در همان مجموعه استفاده کند. این هماهنگی زمانی اهمیت بیشتری پیدا می‌کند که فرد به دنبال روشی مثل انجام اوردنچر است.
انواع پروتز متحرک دندان
پروتزهای متحرک بر اساس تعداد دندان‌های از دست‌رفته، میزان حمایت و گیر مورد نیاز و شرایط فک، مدل‌های مختلفی دارند. از مهمترین انواع پروتزهای متحرک دندان می‌توان به پروتز کامل، پروتز پارسیل، پروتز ژله‌ای و اوردنچر اشاره کرد. که هرکدام کاربرد و ویژگی‌های متفاوتی دارند:
پروتز کامل یا دست دندان
پروتز کامل زمانی کاربرد دارد که تمام دندان‌های یک فک یا هر دو فک از دست رفته باشند. این نوع دست دندان یکی از ساده‌ترین شکل‌های پروتز متحرک دندان است و از یک پایه پروتزی تشکیل میشود که دندان‌های مصنوعی روی آن قرار می‌گیرند.
دندان مصنوعی کامل می‌تواند ظاهر لبخند و فرم صورت را تا حدی بازسازی کند و امکان جویدن را نسبت به زمانی که فرد هیچ دندانی ندارد بهبود دهد. با این حال، نباید انتظار داشت عملکرد آن با دندان‌های طبیعی یکسان باشد. درواقع، میزان بازگشت عملکرد جویدن با دست دندان کامل معمولا محدود است و در برخی برآوردها حدود ۲۰ درصد عملکرد دندان طبیعی عنوان شده است.
یکی از چالش‌های اصلی این نوع پروتز، ثبات آن در دهان است. با گذشت زمان، تغییر شکل بافت‌ها و تحلیل استخوان فک می‌تواند باعث کاهش گیر پروتز شود و فرد احساس کند دست دندان مانند روزهای ابتدایی محکم نیست. این مسئله در فک پایین معمولا بیشتر دیده میشود، زیرا سطح ساپورت آن کمتر است و حرکات زبان نیز می‌تواند حفظ ثبات پروتز را دشوارتر کند. به همین دلیل، کار کردن با دست دندان پایین برای بسیاری از افراد به تمرین و سازگاری بیشتری نیاز دارد.
با وجود این محدودیت‌ها، پروتز کامل همچنان برای بسیاری از بیماران قابل استفاده است؛ به خصوص زمانی که فرد به دنبال روشی ساده‌تر و کم‌هزینه‌تر برای جایگزینی تمام دندان‌های یک فک باشد.
پروتز پارسیل یا تکه ای
پروتز پارسیل زمانی استفاده میشود که در یک فک، یک یا چند فضای بی‌دندانی وجود داشته باشد اما تعدادی از دندان‌های طبیعی همچنان باقی مانده باشند. در این روش، دندان‌های مصنوعی در قسمت‌های خالی قرار می‌گیرند و پروتز از طریق بخش‌هایی به نام کلاسپ به دندان‌های پایه متصل میشود. این اتصال باعث میشود پروتز هنگام قرار گرفتن در دهان گیر و حمایت بیشتری داشته باشد.
در مقایسه با پروتز کامل، وجود دندان‌های طبیعی برای تکیه‌گاه باعث میشود پارسیل معمولا ثبات و ساپورت بهتری داشته باشد. البته این دندان‌ها در معرض فشار بیشتری قرار می‌گیرند و اگر بهداشت دهان به خوبی رعایت نشود، ممکن است به مرور دچار پوسیدگی یا لق شدن شوند. بنابراین سلامت دندان‌های پایه نقش مهمی در دوام این نوع پروتز دارد.
دندانپزشک معمولاً پروتز پارسیل را با اسکلت کروم‌کبالت می‌سازد؛ این آلیاژ استحکام و مقاومت مناسبی دارد. اسکلت فلزی نیروهای واردشده را تحمل می‌کند و استحکام پروتز را افزایش می‌دهد. سازنده نیز معمولاً قسمت بیس زیر دندان‌های مصنوعی را از آکریل می‌سازد.
پروتز متحرک دندان ژله ای
پروتز ژله‌ای برخلاف چیزی که ممکن است از نام آن برداشت شود، معمولا یک نوع مستقل و جداگانه از پروتز متحرک دندان محسوب نمی‌شود. اصطلاح ژله‌ای بیشتر به یک لایه نرم و انعطاف‌پذیر اشاره دارد که در شرایط خاص می‌تواند در سطح داخلی پروتز قرار بگیرد.
برای مثال، اگر پروتز موجود به بافت دهان فشار وارد کند و باعث ایجاد زخم یا التهاب شود، دندانپزشک ممکن است به‌صورت موقت یک لاینر نرم را در قسمت داخلی پروتز قرار دهد. این لایه سطحی انعطاف‌پذیر بین پروتز و بافت دهان ایجاد می‌کند، فشار ناشی از جویدن را کاهش می‌دهد و به بافت آسیب‌دیده فرصت بیشتری برای ترمیم می‌دهد.
هدف از این کار، درمان موقت بافت آسیب‌دیده و افزایش راحتی بیمار در دوره‌ای است که لثه در حال بهبود است. بنابراین نباید پروتز ژله‌ای را الزاما به‌عنوان جایگزینی مستقل در کنار پروتز کامل، پارسیل یا اوردنچر در نظر گرفت.
اوردنچر
اوردنچر یکی از انواع پروتز متحرک دندان است که برای افزایش گیر و ثبات، از پایه‌های ایمپلنت کمک می‌گیرد. در این روش، تعدادی ایمپلنت در فک قرار داده میشود و پروتز به گونه‌ای طراحی میشود که روی این پایه‌ها قرار بگیرد و از طریق اتصالات مخصوص، در جای خود نگه داشته شود.
با وجود استفاده از ایمپلنت، اوردنچر یک پروتز قابل خارج کردن است و بیمار می‌تواند آن را برای تمیز کردن یا هنگام خواب از دهان خارج کند. تفاوت اصلی آن با دست دندان معمولی در همین سیستم نگهدارنده است؛ پروتز دیگر صرفا به بافت لثه و فرم فک متکی نیست و ایمپلنت‌ها نیز در ایجاد گیر و ثبات آن نقش دارند.
این ساختار می‌تواند حرکت پروتز هنگام صحبت کردن و جویدن را به میزان قابل توجهی کاهش دهد و احساس اطمینان بیشتری هنگام استفاده ایجاد کند. از طرف دیگر، افزایش ثبات پروتز معمولا امکان جویدن موثرتر غذا را نسبت به دست دندان معمولی فراهم می‌کند.
مواد سازنده پروتز دندان متحرک
مواد مورد استفاده در ساخت پروتز متحرک به نوع پروتز و بخشی که قرار است ساخته شود بستگی دارد. با این حال، کروم کبالت و آکریل از رایج‌ترین موادی هستند که در ساخت این پروتزها مورد استفاده قرار می‌گیرند.
کروم کبالت بیشتر برای ایجاد اسکلت و بخش‌های فلزی پروتز، به خصوص در پروتزهای پارسیل، کاربرد دارد. این آلیاژ استحکام مناسبی دارد و می‌تواند چارچوب لازم برای حمایت از دندان‌های مصنوعی و انتقال نیرو را فراهم کند.
آکریل نیز در ساخت بیس پروتز و بخش‌هایی که دندان‌های مصنوعی روی آن قرار می‌گیرند کاربرد گسترده‌ای دارد. این ماده قابلیت شکل‌دهی مناسبی دارد و می‌توان آن را مطابق فرم بافت‌های دهان طراحی کرد.
چرا کلینیک دندانپزشکی سپیتا را انتخاب کنیم؟
تفاوت پروتز متحرک دندان و پروتز ثابت
مهمترین تفاوت این دو روش، نحوه قرارگیری و امکان خارج کردن پروتز از دهان است. پروتز متحرک به شکلی ساخته میشود که بیمار بتواند آن را در مواقع لازم خارج کند. تفاوت‌های این دو روش را می‌توان در چند مورد مهم بررسی کرد:
- نحوه گیر پروتز: پروتز متحرک می‌تواند با تکیه بر لثه، دندان‌های باقی‌مانده یا ایمپلنت‌ها در جای خود قرار بگیرد. پروتز ثابت معمولا به دندان‌های پایه یا ایمپلنت‌ها متصل میشود و اتصال پایدارتری ایجاد می‌کند.
- ثبات هنگام جویدن: به طور کلی پروتزهای ثابت ثبات بیشتری دارند و هنگام جویدن کمتر جابه‌جا می‌شوند. البته اوردنچرهای متکی بر ایمپلنت دندان نیز می‌توانند ثبات بسیار خوبی داشته باشند و نباید آنها را از نظر عملکرد با دست دندان معمولی یکسان دانست.
- امکان تمیز کردن پروتز: پروتز متحرک را می‌توان از دهان خارج کرد و بیرون از دهان تمیز کرد. این موضوع دسترسی به تمام سطوح پروتز را ساده‌تر می‌کند. پروتز ثابت باید در حالی که در دهان قرار دارد با مسواک و نخ دندان اطراف آن تمیز شود.
- هزینه: هزینه درمان به نوع پروتز، تعداد دندان‌های جایگزین شده، مواد مورد استفاده و نیاز به درمان‌های جانبی بستگی دارد. در برخی موارد هزینه پروتز متحرک کمتر است و در برخی دیگر، تعرفه پروتزهای ثابت کمتر تمام میشود.
مراحل ساخت پروتز متحرک دندان
با وجود تفاوت میان پروتز کامل، پارسیل و اوردنچر، روند ساخت همه پروتزهای متحرک از یک منطق کلی پیروی می‌کند:
- معاینه و ارزیابی دهان و فک: ابتدا دندانپزشک وضعیت دندان‌های باقی‌مانده، لثه، بافت‌های دهان، رابطه فک‌ها و در صورت نیاز وضعیت استخوان را بررسی می‌کند. در این مرحله مشخص میشود چه نوع پروتزی برای فرد مناسب‌تر است و آیا پیش از شروع کار به درمان دیگری نیاز دارد یا خیر.
- آماده‌سازی شرایط دهان: اگر دندان‌های باقی‌مانده دچار پوسیدگی، عفونت یا مشکل لثه باشند، ممکن است ابتدا درمان شوند. در پروتزهای متکی بر ایمپلنت نیز جایگاه پایه‌ها و شرایط لازم برای ادامه درمان باید از قبل مشخص و آماده شده باشد.
- قالب‌گیری از دهان: از فک و بافت‌های اطراف آن قالب تهیه میشود تا لابراتوار بتواند شکل دقیق دهان را در طراحی پروتز در نظر بگیرد. دقت این مرحله در میزان تطابق پروتز با بافت‌های دهان اهمیت زیادی دارد.
- ثبت رابطه فک‌ها و تعیین موقعیت دندان‌ها: در پروتزهایی که چندین دندان جایگزین می‌شوند، نحوه قرارگیری فک بالا و پایین و موقعیت مناسب دندان‌های مصنوعی نسبت به یکدیگر مشخص میشود.
- طراحی و ساخت پروتز: دندانپزشک اطلاعات به‌دست‌آمده را در اختیار لابراتوار قرار می‌دهد تا تکنسین لابراتوار اسکلت، بیس و دندان‌های مصنوعی را متناسب با نوع پروتز بسازد.
- امتحان پروتز و بررسی تناسب: پروتز در دهان امتحان میشود تا وضعیت قرارگیری، تماس دندان‌ها، فرم و میزان گیر بررسی شود. اگر نیاز به اصلاح وجود داشته باشد، پیش از تکمیل نهایی انجام میشود.
- تحویل و تنظیم نهایی: پس از آماده شدن پروتز، دندانپزشک آن را در دهان بیمار قرار می‌دهد و نقاطی را که فشار زیادی ایجاد می‌کنند یا به بافت‌های دهان فشار وارد می‌کنند، بررسی و اصلاح می‌کند. دندانپزشک همچنین نحوه استفاده و خارج کردن پروتز را به بیمار آموزش می‌دهد.
مزایای پروتز متحرک دندان
پروتز متحرک برای بسیاری از افرادی که دندان‌های خود را از دست داده‌اند، راهی برای بازگرداندن بخشی از عملکرد و ظاهر طبیعی دهان است. مهمترین مزایای آن عبارت‌اند از:
- جایگزینی چند دندان با یک پروتز: با یک پروتز متحرک می‌توان چندین دندان از دست‌رفته را جایگزین کرد، بدون اینکه برای هر دندان به صورت جداگانه درمان انجام شود.
- بازسازی ظاهر لبخند: نبود دندان می‌تواند فضای خالی قابل توجهی در لبخند ایجاد کند. پروتز با قرار دادن دندان‌های مصنوعی در این قسمت‌ها، ظاهر دندان‌ها و تا حدی فرم لبخند را بازسازی می‌کند.
- کمک به جویدن غذا: وجود دندان‌های مصنوعی امکان خرد کردن غذا را نسبت به شرایط بی‌دندانی بهتر می‌کند. البته میزان بهبود عملکرد جویدن به نوع پروتز و میزان ثبات آن بستگی دارد.
- کمک به حفظ فرم صورت: از دست رفتن تعداد زیادی از دندان‌ها می‌تواند باعث کاهش ساپورت لب‌ها و تغییر تدریجی فرم بخش پایینی صورت شود. پروتز می‌تواند با جایگزین کردن حجم از دست‌رفته، بخشی از این حمایت را دوباره ایجاد کند.
- امکان خارج کردن پروتز: بیمار می‌تواند پروتز را برای تمیز کردن، شست‌وشو و در صورت توصیه دندانپزشک، هنگام خواب از دهان خارج کند. این ویژگی دسترسی به سطوح مختلف پروتز و بافت‌های زیر آن را آسان‌تر می‌کند.
- امکان جایگزینی دندان‌ها بدون درمان تک تک فضاها: در مواردی که چند ناحیه بی‌دندانی وجود دارد، یک پروتز پارسیل می‌تواند چند فضای جداگانه را در قالب یک درمان پوشش دهد.
معایب پروتز متحرک دندان
در کنار مزایای قابل توجه، پروتز متحرک دندان محدودیت‌هایی هم دارد که بهتر است پیش از انتخاب این روش آنها را بشناسید:
- ثبات کمتر نسبت به بسیاری از پروتزهای ثابت: پروتزهای معمولی ممکن است در شرایط خاص، به ویژه هنگام جویدن غذاهای سفت یا چسبنده، مقداری حرکت داشته باشند. میزان این حرکت به نوع پروتز و وضعیت بافت‌های دهان بستگی دارد.
- نیاز به دوره سازگاری: وجود یک جسم جدید در دهان ممکن است در روزهای اول احساس متفاوتی ایجاد کند. زبان، عضلات گونه و لب‌ها نیز به زمان نیاز دارند تا با شکل پروتز هماهنگ شوند.
- کاهش نسبی قدرت جویدن: پروتز متحرک نمی‌تواند از نظر عملکرد مکانیکی کاملا جای دندان طبیعی را بگیرد. این مسئله در پروتز کامل بیشتر محسوس است.
- احتمال ایجاد زخم یا نقاط فشاری: اگر پروتز به خوبی با بافت دهان تطابق نداشته باشد، ممکن است در برخی نقاط فشار ایجاد کند و باعث درد، قرمزی یا زخم شود.
- نیاز به مراقبت روزانه: باقی ماندن پلاک و ذرات غذا روی پروتز می‌تواند باعث بوی نامطبوع و مشکلات بافتی شود. بنابراین تمیز کردن پروتز و رعایت بهداشت دهان بخش جدایی‌ناپذیر استفاده از آن است.
- احتمال تغییر میزان گیر در طول زمان: استخوان و بافت‌های نرم فک ثابت نمی‌مانند و ممکن است به مرور دچار تغییر شوند. در نتیجه پروتزهای معمولی که در ابتدا کاملا مناسب بوده، ممکن است بعد از مدتی نیاز به تنظیم یا اصلاح داشته باشند.
- احتمال آسیب به دندان‌های پایه در پروتز پارسیل: اگر پروتز پارسیل به درستی طراحی نشده یا بهداشت دهان رعایت نشود، دندان‌هایی که نقش پایه و تکیه‌گاه را دارند ممکن است در معرض پوسیدگی یا مشکلات لثه قرار بگیرند.
هزینه پروتز متحرک دندان
هزینه پروتز متحرک دندان یک مبلغ ثابت برای همه بیماران نیست؛ زیرا نوع پروتز، تعداد دندان‌های مورد نیاز، جنس و طراحی آن، وضعیت دندان‌های باقی‌مانده و درمان‌های لازم پیش از ساخت می‌توانند قیمت نهایی را تغییر دهند. برای مثال، هزینه یک پروتز کامل با پروتز پارسیل یا اوردنچر قابل مقایسه نیست، زیرا ساختار و اجزای مورد استفاده در آنها متفاوت است.
به همین دلیل، تعیین قیمت دقیق معمولا پس از معاینه و مشخص شدن طرح درمان امکان‌پذیر است. ممکن است یک بیمار تنها به ساخت پروتز نیاز داشته باشد، در حالی که برای فرد دیگر ابتدا باید دندان‌های آسیب‌دیده یا مشکلات لثه درمان شوند.
بیمه‌های طرف قرارداد و شرایط پرداخت
بیمه‌های طرف قرارداد
پرداخت اقساطی
مراقبت های بعد از پروتز متحرک دندان
مراقبت درست فقط برای تمیز نگه داشتن پروتز نیست؛ بلکه به حفظ سلامت لثه، دندان‌های باقی‌مانده و بافت‌هایی که پروتز روی آنها قرار می‌گیرد نیز کمک می‌کند:
- پروتز را هر روز تمیز کنید: پس از خارج کردن پروتز، آن را مسواک نرم بدون استفاده از خمیر دندان تمیز کنید.
- دندان‌های طبیعی را فراموش نکنید: اگر تعدادی از دندان‌ها در دهان باقی مانده‌اند، باید آنها را مانند قبل مسواک بزنید و تمیز کنید. دندان‌های پایه در پروتز پارسیل به مراقبت بیشتری نیاز دارند.
- سطح لثه و زبان را تمیز نگه دارید: حتی در صورت استفاده از پروتز کامل، پاکسازی بافت‌های دهان اهمیت دارد و به کاهش تجمع پلاک و ایجاد بوی نامطبوع کمک می‌کند.
- پروتز را با احتیاط خارج و وارد کنید: برای جلوگیری از آسیب به کلاسپ‌ها، پایه پروتز یا دندان‌های باقی‌مانده، هنگام خارج کردن و قرار دادن پروتز از وارد کردن فشار نامناسب خودداری کنید.
- پروتز را هنگام خواب خارج کنید: خارج کردن پروتز در زمان استراحت شبانه در بسیاری از افراد به بافت‌های زیر پروتز فرصت استراحت می‌دهد.
- پروتز را در معرض حرارت زیاد قرار ندهید: آب بسیار داغ یا حرارت مستقیم می‌تواند باعث تغییر شکل مواد پروتز شود و تناسب آن را با دهان تحت تاثیر قرار دهد.
- در صورت ایجاد زخم، مشکل را نادیده نگیرید: اگر درد یا زخمی پس از استفاده از پروتز ایجاد شود و برطرف نشود، ممکن است پروتز به تنظیم نیاز داشته باشد. پروتز را خودسرانه تراش ندهید و برای اصلاح آن به دندانپزشک مراجعه کنید.
- برای معاینه‌های دوره‌ای مراجعه کنید: حتی اگر پروتز ظاهرا مشکلی ندارد، تغییرات فک، لثه و دندان‌های باقی‌مانده ممکن است به مرور تناسب آن را تغییر دهد. بررسی دوره‌ای به تشخیص زودهنگام این مشکلات کمک می‌کند.
سوالات متداول پروتز متحرک دندان
پروتز متحرک دندان چقدر دوام دارد؟
طول عمر پروتز به نوع آن، جنس مواد، میزان استفاده، تغییرات فک و نحوه مراقبت بستگی دارد و نمی‌توان برای همه افراد یک عدد ثابت تعیین کرد. با گذشت زمان ممکن است به دلیل تغییر بافت‌های دهان، پروتز نیاز به تنظیم، اصلاح یا تعویض پیدا کند.
آیا پروتز متحرک دندان راحت است؟
پس از یک دوره سازگاری، بسیاری از افراد می‌توانند به خوبی از پروتز استفاده کنند. با این حال، میزان راحتی به طراحی دقیق، تطابق پروتز با دهان و نوع آن بستگی دارد. احساس حجم یا وجود جسم خارجی در دهان در روزهای ابتدایی طبیعی است و معمولا با گذشت زمان کمتر میشود.
آیا پروتز متحرک دندان هنگام غذا خوردن جا به جا می شود؟
ممکن است پروتزهای متحرک معمولی هنگام جویدن تا حدی حرکت کنند، اما حرکت قابل توجه یا مداوم طبیعی نیست و می‌تواند نشانه مناسب نبودن گیر یا نیاز به تنظیم پروتز باشد. اوردنچرهای متکی بر ایمپلنت معمولا ثبات بیشتری نسبت به دست دندان معمولی دارند.
آیا امکان تعمیر پروتز متحرک دندان وجود دارد؟
در بسیاری از موارد بله. شکستگی یا ترک برخی قسمت‌ها، جدا شدن دندان مصنوعی و بعضی مشکلات مربوط به پایه پروتز قابل اصلاح هستند.
آیا صحبت کردن با پروتز متحرک دندان سخت است؟
ممکن است در روزهای ابتدایی، تلفظ بعضی کلمات کمی متفاوت شود؛ زیرا زبان باید خود را با شکل جدید پروتز هماهنگ کند. معمولا با صحبت کردن و تمرین، این وضعیت بهتر میشود.
آیا باید شب ها پروتز متحرک را از دهان خارج کرد؟
در بسیاری از موارد، دندانپزشک توصیه می‌کند پروتزهای متحرک معمولی هنگام خواب خارج شوند تا بافت‌های زیر پروتز فرصت استراحت داشته باشند و امکان تمیز کردن کامل آن نیز فراهم شود.
آیا پروتز متحرک برای یک دندان هم استفاده می شود؟
اغلب برای یک دندان از پروتز متحرک دندان کمک نمی‌گیرند. زیرا می‌توان با کمک روش‌های دیگر مثل بریج یا حتی ایمپلنت، خیلی راحت‌تر چنین مشکلی را برطرف کرد. دقت کنید که این موضوع با جایگزینی یک فضای بی‌دندان متفاوت است. زیرا فضای بی‌دندانی ممکن است شامل دو یا چند دندان باشد.
آیا پروتز متحرک دندان باعث تحلیل استخوان میشود؟
پروتزهای کامل و پارسیل می‌توانند به مرور زمان باعث تحلیل استخوان شوند. هرچند خود استخوان نیز در طول زمان تحلیل می‌رود. اما این پروتزها می‌توانند سرعت آن را بیشتر کنند.
چند ساعت در روز می توان پروتز متحرک را استفاده کرد؟
برای همه پروتزها یک تعداد ساعت ثابت وجود ندارد. برنامه استفاده به نوع پروتز، وضعیت بافت‌های دهان و توصیه دندانپزشک بستگی دارد. در بسیاری از موارد، فرد پس از عادت کردن می‌تواند پروتز را طی ساعات روز استفاده کند و در زمان خواب آن را خارج کند.
جمع بندی
پروتز متحرک دندان می‌تواند برای افرادی که به دنبال جایگزینی چند دندان یا تمام دندان‌های از دست‌رفته هستند، گزینه‌ای قابل بررسی باشد؛ اما نتیجه آن زمانی رضایت‌بخش‌تر خواهد بود که نوع پروتز با شرایط واقعی دهان هماهنگ انتخاب شود. تفاوت میان پروتز کامل، پارسیل و اوردنچر نشان می‌دهد که یک نسخه واحد برای همه بیماران وجود ندارد. اگر بین گزینه‌های مختلف مردد هستید، بهتر است قبل از تصمیم‌گیری، وضعیت دندان‌ها و بافت‌های دهان به طور دقیق بررسی شود. در کلینیک سپیتا نیز می‌توانید شرایط خود را با متخصص بررسی کنید تا مسیر مناسب جایگزینی دندان‌ها بر اساس نیازهای شما مشخص شود.
